Europese Habitatrichtlijn

De lidstaten van de Europese Unie werken aan een netwerk van beschermde natuurgebieden, de zogenaamde Natura 2000 gebieden (zie www.minlnv.nl/natura2000). Het doel van het instellen van dit netwerk is het behoud en herstel van de biodiversiteit in Europa. Er zijn twee richtlijnen opgesteld: de Vogelrichtlijn en de Habitatrichtlijn. De eerste beschermt Vogels en hun leefgebieden (en tevens ook alle andere soorten die er leven). De tweede, de habitatrichtlijn(-en) richt(en) zich op habitattypen en soorten die in Europees verband kwetsbaar of bedreigd zijn.

HR-mollusken

In de bijlagen van de Europese Habitatrichtlijn worden vijf soorten mollusken (weekdieren) genoemd die tot de Nederlandse fauna worden gerekend. Dit zijn:

- Nauwe korslak Vertigo angustior (bijlage II)
- Zeggekorfslak Vertigo moulinsiana (bijlage II)
- Platte schijfhoren Anisus vorticulus (bijlage II en IV)
- Wijngaardslak Helix pomatia (bijlage V)
- Bataafse stroommossel Unio crassus (bijlage II en IV)

Soorten van bijlage II dienen beschermd te worden in daartoe aangewezen gebieden.
Soorten van bijlage IV dienen beschermd overal beschermd te worden.
Soorten van bijlage V mogen niet verzameld worden.

De Bataafse stroommossel is echter sinds circa 1970 uit de Nederlandse stromen verdwenen. Daarom valt deze soort momenteel buiten de inventarisatieverplichting (tot het moment dat de soort weer levend in ons land is aangetroffen). Met betrekking is een zogenaamde bijlage V-soort. Dat wil zeggen dat de soort vooral beschermd is, om het verzamelen voor menselijk consumptie tegen te gaan. Deze soort heeft een lager status dan de andere soorten en ook voor deze soort is nog niet bekend in welke mate gerichte inventarisaties verplicht zijn of worden.

HabSlak-project

Op verzoek van de Nederlandse overheid (het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit) heeft Stichting ANEMOON, de inventarisaties van de Nauwe korfslak, de Zegge-korfslak en de Platte schijfhoren ingebed als subproject van het Atlasproject Nederlandse Mollusken (ANM). Dit subproject heeft de naam "HabSlak" gekregen. HabSlak staat voor Habitatrichtlijn-slakken, en "Hab" verwijst ook naar de vele bodemmonsters (hapjes) die voor dit project genomen moeten worden. Op deze afdeling van de ANEMOON-website kunt u de ontwikkeling van dit project volgen. En wanneer u interesse bent u van harte welkom als waarnemer!