De groene bolletjes: eikapsels van de Groene dieseltreinworm Phyllodoce maculata (Linnaeus)?
Geplaatst 04-04-2003. Tekst en foto's Peter H. van Bragt.

Vorige jaren en ook weer dit jaar heeft de Spuisluiswachter diverse e-mailtjes ontvangen met vragen over "groene bolletjes" die sportduikers regelmatig aantreffen in zowel de Oosterschelde als in het Grevelingenmeer. Wat zijn die bolletjes en waar komen ze vandaan zijn de meest gestelde vragen. In de onderstaande afbeeldingen zijn een aantal van deze opvallende groene bolletjes te zien. Soms zitten ze vastgehecht aan bijvoorbeeld wieren, schelpen of op hydroidpoliepen. Soms lijken ze gewoon op de bodem te liggen maar bij nadere inspectie zitten ze dan toch meestal ook wel vast aan bijvoorbeeld een schelp of ander substraat. Ze hebben een doorsnede van circa 1 cm.

Hoewel de Spuisluiswachter geen wormen expert is, gaat hij er alsnog van uit dat het eikapsels betreft van een worm uit de familie der Phyllodocidae. De laatste afbeelding in deze mededeling is een in vitro opname van een worm uit de Oosterschelde en naar alle waarschiijnlijkheid is dit de Groene dieseltreinworm. Het is een van de vertegenwoordigers van deze familie die in onze kustwateren voorkomt. Hij kan tot 100 mm. lang worden, heeft circa 250 segmenten. Hij leeft in modderige zandbodems, onder stenen of in mosselbedden in Noordwest Europa en in het Arctische Poolgebied.

Mogelijk zijn de meeste "groene bolletjes" die we gedurende een groot deel van het jaar, maar vooral in de winter en het voorjaar hier kunnen aantreffen eikapsels van deze specifieke worm. Weet iemand meer van deze wormen en hun voortplanting en kan iemand mijn determinatie van deze worm bevestigen of corrigeren? Stuur dan jouw reactie naar de Spuisluiswachter.

Foto 1: Eikapsel van de Gestippelde dieseltreinworm (?) in Tubularia indivisa, Oosterschelde © Peter H. van Bragt

Foto 2: Eikapsel van de Gestippelde dieseltreinworm (?), Oosterschelde © Peter H. van Bragt

Foto 3: Eikapsel van de Gestippelde dieseltreinworm (?) in 'n wier, Oosterschelde © Peter H. van Bragt

Foto 4: Gestippelde dieseltreinworm (?), in vitro © Peter H. van Bragt