Waarnemingen van Haaien Pleurotremata in de Zeeuwse Delta
Geplaatst: 19-01-2003. Peter H. van Bragt en diverse waarnemers

Ieder jaar wordt er door een klein aantal sportduikers melding gemaakt van waarnemingen van haaien in de Zeeuwse Delta. Meestal betreft het Hondshaaien Scyliorhinus canicula. Zie foto 1 en 2 van waarnemingen uit Schotland. Maar er komen ook meldingen binnen van mogelijke andere soorten. Helaas heeft de Spuisluiswachter nog geen fotografisch bewijs gekregen van deze waarnemingen. Wie maakt de eerste Nederlandse foto?
Op deze pagina worden de waarnemingen van haaien op de Nederlandse kust die bij de Spuisluis worden aangemeld vermeld.

Muus et al. (1999) Zeevissen van Noord- en West-Europa, Schuyt en Co. (ISBN 90 6097 510 3) beschrijven het voorkomen van 25 soorten Haaien Pleurotremata in Noord- en West-Europa. Twaalf soorten kunnen op of voor de Nederlandse kust waargenomen worden, maar de meesten zijn zeer tot uiterst zeldzaam en geen enkele soort komt algemeen voor.
Hondshaaien Scyliorhinidae
Hondshaai Scyliohinus canicula (Linnaeus, 1758): max. 100 cm., niet algemeen
Kathaai Scyliohinus stellaris (Linnaeus, 1758): max. 160 cm., zeldzaam
Ruwe haaien Triakidae
Gevlekte toonhooi: Mustelus asterias (Cloquet, 1821): max. 140 cm., vrij zeldzaam
Gewone toonhaai Mustelus mustelus (Linnaeus, 1758): max. 165 cm., zeldzaam
Ruwe haai Galeorhinus galeus (Linneaus, 1758): max. 2 m., zomergast, zeldzaam
Roofhaaien Carcharhinidae
Blauwe haai Prionace glauca (Linnaeus, 1758): max. 4m., nazomergast, uiterst zeldzaam
Gewone hamerhaai Sphyrna zygaena (Linnaeus, 1758): max. 5 m., zeer zeldzaam
Voshaaien Alopiidae
Voshaai Alopias vulpinus (Bonnaterre, 1788): max. 6 m. zeer zeldzaam
Reuzenhaaien Cetorhinidae
Reuzenhaai Cetorhinus maximus (Gunner, 1765): max. 10 m., 's zomers soms jonge exemplaren voor onze kust.
Makreelhaaien Lamnidae
Haringhaai Lamna nasus (Bonnaterre, 1788): max. 3,5 m., zeldzaam
Doornhaaien Squalidae
Gewone doornhaai Squalus acanthias (Linnaeus, 1758): max., 120 cm., vrij schaars
Zwarte haai Dalatias licha (Bonnaterre, 1788): max. 180 cm., zeer zeldzaam

Foto 1: Hondshaai Scyliorhinus canicula, Schotland © Peter H. van Bragt. De Hondshaai is o.a. te herkennen aan zijn korte brede snuit in combinatie met de vele kleine vlekken op de huid.

Foto 2: Eikapsel van een Hondshaai Scyliorhinus canicula, Schotland © Peter H. van Bragt. Hoewel er regelmatig eikapsels van Hondshaaien op het strand worden gevonden heeft de Spuisluiswachter nog geen meldingen ontvangen van verse eikapsels die door sportduikers op de Nederlandse kust worden waargenomen. Het is bij de Spuisluis niet bekend of de soort zich in de Oosterschelde voorplant, hetgeen op de Noordzee zeker wel het geval is.

In de Spuisluis mededeling van 14-04-2002 werd reeds eerder de waarnemingen beschreven van:
A. de Graaf: 26-08-2000; Een Hondshaai bij het Sas van Goes.
Luc Bonte en Marc Ghyselbrecht: 06-09-2001: een Hondshaai van ongeveer 1 meter lengte. Lokatie: Kattendijke, Oosterschelde op 6 tot 8 meter diepte.
Freek Cornelius: 03-04-2002; een jonge Hondshaai van ongeveer 15 a 20 cm. Lokatie: Scharendijke, Grevelingenmeer, op 16 meter diepte.

In 2002 heeft de Spuisluiswachter nog twee waarnemingen van haaien ontvangen. Het gaat om de waarnemingen van:
Marco Nauwelaers: 31-05-2002: een Hondshaai. Lokatie: Wemeldingen. (De Tetjes), Oosterschelde op 20 meter diepte. Hij heeft er zeker vijf minuten van kunnen genieten.
Bruno Bossier: 19-08-2002: Sas van Goes (Putti's place), Oosterschelde, op een diepte van circa 47 meter. Bruno beschrijft de haai als; "vrij groot, ongeveer een dikke meter, met een opvallende scherpe hoge rugvin en nogal groenachtige ogen". Hij denkt dat het mogelijk een Ruwe haai is geweest, maar is daar niet zeker van. Hij heeft de vis circa 10 seconden kunnen observeren. Naschrift van de Spuisluiswachter: De beschreven kenmerken zijn helaas onvoldoende om deze haai als een Ruwe haai te determineren.