De gevlekte grondel, Pomatoschistus pictus (Malm, 1865)
Ingezonden door: Peter H. van Bragt, 28-08-2000

De Gobiidae of grondelfamilie kent ongeveer 1900 soorten. In Nederland komen er 7 soorten voor, waarvan het dikkopje, Pomatoschistus minutus (Pallas, 1770), brakwatergrondel, Pomatoschistus microps (Kroyer, 1838) en zwarte grondel, Gobius niger (Linnaeus, 1758) het meest voorkomen. Van de Noord- en Westeuropese kust zijn er nog eens 8 extra soorten bekend. Helaas zijn veel van deze soorten lastig te onderscheiden. In het veld (tijdens het duiken) is het bijvoorbeeld haast onmogelijk om de kleine exemplaren van onze drie algemene soorten met zekerheid te onderscheiden.

Op 14 augustus 2000 kwamen Arjan Gittenberger en ondergetekende circa 10 meter ten oosten van de eerste pijler van de Zeelandbrug (Zierikzee) een opvallend grondeltje tegen. Ik besloot om er een aantal opnames van te maken met de gedachte dat ik met de dia's later mogelijk de soort zou kunnen determineren. Het gaat natuurlijk om de bijgevoegde plaatjes.Helaas geven de dia's niet een eenduidige uitslag van de soort, maar ik denk dat we hier met de Gevlekte grondel, Pomatoschistus pictus (Malm, 1865) hebben te maken.Bent J. Muus et al. in "Zeevissen van Noord- en Westeuropa" (Schuyt&Co. 1999) beschrijven de kenmerken van de gevlekte grondel als volgt: De rugvinnen zijn bezet met veel zwarte vlekken en midden op de flanken staan 4-5 donkere, vaak tweedelige vlekken met een maximum lengte van 6 cm. Dit exemplaar was circa 4 cm. lang. Verder wordt vermeld dat de gevlekte grondel in Nederland slechts schaars voorkomt. Nu kan ik mij voorstellen dat de soort niet heel erg zeldzaam is, maar vaak over het hoofd wordt gezien omdat het gewoon zo'n onopvallend grondeltje is. Volgens Godfried van Moorsel komt de gevlekte grondel in redelijke aantallen voor in de Oosterschelde. Na de drie eerder genoemde grondelsoorten is dit de meest voorkomende grondel. Waarom heb ik hem dan niet eerder gezien?

Foto 1: Gevlekte grondel, Pomatoschistus pictus (Malm, 1865)

Foto 2: Gevlekte grondel, Pomatoschistus pictus (Malm, 1865), detail opname van de rugvinnen