Tekst: Commissie voor Invasieve Exoten (COIE), aangepast door A.W. Gmelig Meyling en A. Gittenberger, 11 september 2008.

Stichting ANEMOON werkt mee aan Signaleringspilot Invasieve Exoten 2008

Exoten zijn planten, dieren en micro-organismen die door toedoen van de mens in ons land terechtkomen, terwijl ze hier van nature niet thuishoren. Voor zeeorganismen geldt dat er exoten meekomen op scheepswanden of met het balastwater van zeeschepen. Land-exoten zijn vaak meegelift met kratten, of in containers. Een deel van deze exoten komt in onze natuur terecht, vestigt en verspreidt zich; de zogenaamde invasieve exoten.  Enkele van deze exoten zijn schadelijk voor inheemse soorten en/of het ecosysteem. Daarom wil de overheid meer gegevens over exoten en is een pilot studie opgezet om exoten te signaleren en in de tijd te volgen. Ook Stichting ANEMOON werkt aan deze pilot mee.

Schadelijke invasieve exoten

Invasieve exoten kunnen schadelijk zijn voor planten of dieren die hier van nature voorkomen of voor ecosystemen. Dit kan ertoe leiden dat inheemse planten en dieren gedeeltelijk of zelfs geheel verdwijnen en ecosystemen veranderen. Schade ontstaat op verschillende manieren, onder andere doordat invasieve exoten:

• Voedsel, licht en/of ruimte wegnemen van inheemse soorten (Concurrentie);
• Inheemse dieren of planten eten (Predatie);
• Inheemse dieren of planten ziek maken;
• Paren met inheemse soorten waardoor (kenmerken van) inheemse soorten verdwijnen (Hybridisatie).

Beleid mbt Exoten

Minister Verburg van LNV heeft in het najaar van 2007 de beleidsnota ‘Invasieve Exoten’ besproken met de Tweede Kamer. In deze nota staat hoe de Nederlandse overheid om wil gaan met invasieve exoten . Met het beleid voor invasieve exoten geeft de overheid invulling aan de verplichtingen van het biodiversiteitsverdrag (Convention on Biological Diversity), dat Nederland heeft ondertekend. In de beleidsnota staat onder andere dat er een commissie komt, die de minister adviseert over hoe om te gaan met invasieve exoten.

Vroegtijdige signalering mogelijk te maken

Vroegtijdig signalering van nieuwe exoten in Nederland is belangrijk. Ingrijpen tegen schadelijke invasieve exoten  is dan wellicht nog mogelijk. Voor deze vroegtijdige signalering wil het ministerie van LNV graag gebruik maken van de netwerken van waarneming.nl en de PGO’s.

Om de vroegtijdige signalering voor exoten vorm te geven, voeren de PGO’s, waaronder Stichting ANEMOON, de Signaleringspilot Invasieve Exoten uit. Doel van deze pilot is na te gaan hoe exoten het best kunnen worden gesignaleerd en in de tijd gevolgd.