Dugesia lugubris/ D polychroa
Up to Duikwaarnemingen-zoet
-
Gezien de afstand tussen de ogen ten opzichte van de afstand tot de rand van de kop zou links D lugubris en rechts D tigrina (Tijgerplatworm) op de foto te zien zijn. Bovendien mist D lugubris de ''oortjes'' aan de zijkant van de kop.
In de literatuur wordt gezegd dat er wel verwisselingsgevaar bestaat tussen D lugubris en D polychroa. Waaruit dat ''gevaar'' bestaat wordt echter nergens vermeld. Als iemand iets meer weet te vertellen, hoor ik het graag.
Onder een steen vonden we meerdere individuen van D lugubris en Bdellocephala punctata en een knalrode kogelronde grote eicocon. Voor zover mij bekend legt Dendrocoelum lacteum (Melkwitte platworm) rode eicocons maar deze platworm hebben we al een tijdje niet meer gezien. We gaan er vanuit dat deze eicocon dan ook niet van D lacteum is. In de literatuur wordt vermeld dat beide soorten ronde eicocons leggen. Is er meer te vertellen over de eicocos van platwormen, kleur, grootte, in welke tijd ze gelegd worden enz?
Silvia
-
Hallo Silvia
ik kan je niets vertellen over de cocons van platwormen, maar wel het volgende over de adulten.
Je hebt fotos gemaakt van Dugesia lugubris/polychroa (linkerfoto), Dugesia tigrina (rechterfoto) en Bdellocephala punctata.
Je kunt D. lugubris en polychroa alleen uit elkaar houden als je de genitalien bestudeerd. Dugesia lugubris heeft een langere symmetrische penis en D. polychroa een korte, a-symmetrische penis. In oude tabellen wordt wel eens vermeld dat polychroa vier ogen zou hebben en lugubris twee ogen, maar dit is niet waar gebleken. Het echte onderscheid zit uitsluitend in de penisvorm.
Ton-
Hoi Ton,
Tussen twee glaasjes voor onder de microscoop blijkt er weinig over te blijven van de structuren van Dugesia. Het enige dat duidelijk zichtbaar was waren de twee oogvlekjes, de pigmentatie en de structuur op onderstaande tekening. Omdat dit de eerste keer was dat ik dit platwormpje onder de microscoop had durft ik niet te zeggen of dit de genitalien zijn. Als het wel zo is dan zou het naar mijn idee D lugubris zijn. Als andere mogelijkheid dacht ik aan iets van spijsverteringsorganen. Misschien kun jij er nog iets meer over vertellen.
Silvia
-
-
hallo Silvia
Zowel D. lugubris als D. polychroa zijn in Nederland uiterst algemeen en kunnen in het zelfde water tezamen voorkomen. Hoe dat op kleine schaal zit (microhabitat/niche) weet ik niet. In kleinere wateren (poelen, sloten) is D. lugubris algemener dan D. polychroa en hier lijkt D. polychroa te ontbreken, maar in dat soort watertypen zul je nooit duiken denk ik. Ik heb twee foto's bijgevoegd van de penissen voor als je ooit platwormen wilt gaan determineren. En een foto van een platworm (enkop) die je misschien ooit in de toekomst tegen gaat komen n.l. Dendrocoelum romanodanubiale (kijk eens naar de typische oogjes).
Groeten Ton -
hallo Silvia
het spijt me, maar van die tekening kan ik niet veel maken, maar het wekt wel de indruk dat je iets van de genitalien hebt getekend. Aangezien het een duidelijke sliert heeft, is het waarschijnlijk wel een onderdeel van de genitalien en ik vermoed de zgn. 'bursa copulatrix'. Deze bc is een blaas waarin het sperma van de partner na de copulatie opgeslagen kan worden. Maar deze laatste is niet van belang voor de determinatie. De penis moet wel in de buurt liggen. De (uitstulpbare) maag is gewoon een ronde witte koker met een opening aan de voor- en achterzijde. DugesÃa's hebben trouwens alleen een goed ontwikkeld geslachtsorgaan als het beest minimaal zo'n 1.5-2 mm lang is. Bij kleinere individuen is het vaak niet te doen. Polycelis (de veelogige platworm) is kleiner en wordt vaak niet groter dan 1 mm.
Ton -
Hoi Ton,
Dat het ook deze keer weer niet eenvoudig zou zijn had ik wel verwacht. Ergens ben ik nog tegengekomen dat D lugubris eenkleurig zou zijn en D polychroa een lichtere onderkant zou hebben. Gezien de kleurvariatie die we tegenkomen, van licht- tot donkerbruin vond ik dit meteen al een twijfelachtig kenmerk. Dat van die ogen geloof ik meteen, onderstaande foto zou dan weer de nodige problemen geven.
Is er misschien iets te vertellen of een van beide soorten vaker voorkomt dan de andere?
Silvia
-

